विचार

हेटौँडा र रौतहटसित सम्बन्धित छ लोकपर्व छठ : यसको उत्पति र विकासबारे एक चर्चा

नेपाल र भारत लगायत विश्वका विभिन्न देशमा कात्तिक महिनाको शुक्ल षष्ठीका दिन मनाइने छठ लोकपर्व हो । पहिले नेपालको तराई मधेस र भारतको बिहार तथा उत्तर प्रदेशमा मात्र मनाइने छठको विस्तार यस क्षेत्रबाट काम विशेषले जहाँ जहाँ पुगे, यो पर्वको विस्तार हुँदै गएको देखिन्छ । पछिल्लो दुई दशकमा यस पर्वको विस्तार विश्वको धेरै देशमा फैलिइसकेको […]

नेकपा नेता बिष्णु रिजालको टिप्पणी : यसकारण माधब नेपालको बिरोध

दशैं–तिहारका बेला बम्पर उपहारका अनेक कार्यक्रम सार्वजनिक हुन्छन् । अहिले चाहिँ पार्टीमा त्यस्तै बम्पर खुलेको छः माधव नेपालको सके जति विरोध गर्नुहोस्, नम्बर बढाउनुसहोस् । त्यसका लागि सामाजिक सञ्जालमा लेखेर, सञ्चारमाध्यममा अन्तर्वार्ता दिएर, बुस्ट गर्ने गरी लेख लेखेर– जुन हिसावले सकिन्छ, त्यही हिसाबले सत्तोसराप गर्दा हुन्छ । यसो गर्दा पार्टीमा पद प्राप्त व्यक्ति छ भने […]

सञ्जय साहको लेख : बालिकामाथि बढ्दो दूर्व्यवहार र नियन्त्रण

रौतहटको गरुडा र गढीमाई नगरपालिकाभित्र एक हप्तामा दुईवटा बलात्कारका घटना सार्वजनिक भए । गरुडा नगरपालिकाको कुनै ठाउँमा भएको घटनाको पुरुष चाहिँ १६/१७ वर्षको र बालिका चाहिँ ८ वर्षकी थिइन् । एकान्तमा पाएर जबरजस्तीकरणी गरिएको देखिएको थियो । गढीमाई नगरपालिकाको घटनाका पुरुष पचास आसपास र बालिका १२/१३ वर्षकी सार्वजनिक भएको थियो । गत सोमवार सर्लाही पुलिसले […]

बहस : हेटौंडा कस्तो बनाउने ?

हेटौँडा, ०३ भदौ । हेटौंडा कस्तो बनाउने बहस सुरु गर्न ढिला भइसकेको छ । अब पनि हेटौंडालाई सुन्दर बनाउने ‘भिजन कृयशन’ गर्न सकिएन भने ‘सुन्दर हेटौंडा’ कुरुप हेटौंडा बन्न बेर लाग्दैन । हेटौंडाको विकासको मोडलबारे सरोकारवाला निकायले सर्वपक्षीय छलफल गर्नु आवश्यक छ । यसको नेतृत्व उपमहानगरपालिकाले लिँदा राम्रो हुन्छ । संघीयता कार्यान्वयनको यो चरणमा नागरिक […]

टिप्पणी : समस्याको हल कहिले हुन्छ मुख्यमन्त्री ज्यू ?

राजकुमार ग्याबा– हेटौँडा उपमहानगरपालिका ४ मा रहेको ओम्याक्स सिनेमा हलमा अन्दाजी बुधबार बिहान १० बजे लागेको आगो लामो समय पछि नियन्त्रणमा आएको थियो । आगलागीको कारण हलमा पूर्ण रुपमा क्षति भएको थियो। हलभित्र रहेका सामानहरु जलेर क्षति भएका छ। हेटौंडा उपमहानगरपालिकाको वारुणयन्त्रले आगो निभाउन नसकेपछि नेपाल आयल निगम अमलेखगन्जको वारुणयन्त्र मगाएर नेपाली सेना,नेपाल प्रहरी, ससस्त्र […]

मकवानपुरमा अखाद्य वस्तुको व्यापार मौलाउँदै

जी. न्यौपाने/ चाडपर्व नजिकिँदै गर्दा चिल्ला र राम्रा फलफुल, तरकारी, मिठाईहरु बजारभरि बिक्रीको लागि सजाएर राखेको देखिन्छन् । किन्नेहरुको पनि त्यत्तिकै भिड हुन्छ र पसलेहरुलाई पनि भ्याईनभ्याई हुन्छ । यो चाडपर्वको बेलामा यसै भिडमा राम्रो आमदानी गर्ने उदेश्यले फुटपाथको पसलहरु पनि संचालनमा आउने गरेका छन् । चारैतिर मानिसहरुको भिडलाई मात्र लक्षित गरी संचालनमा ल्याइने यस्ता […]

गणतन्त्र नेपालमा जे गर्न पनि छुट छ

जनकमान डंगोल राष्ट्र निर्माता पृथ्बी नारायण शाहले एकीकरण गरेको देस नेपालमा केहि बर्ष अगाडी सम्म ५ बिकास क्षेत्र, १४ अन्चल र ७५ जिल्ला कायम थियो । यिनै मध्येमा बर्षको १ चोटि पन्च भेलाको नाउँमा दर्बार बाट लावालस्करको साथ श्री ५ महाराजाधिराज निस्की बक्सिन्थ्यो । श्री ५ को पछी बडा महारानी अनि अरु दरबारियाको साथ साथै […]

टिप्पणी : गृहमन्त्री बादलको आँखामा बादल लागेको बेला

हेटौँडा, २५ साउन । गृहमन्त्री रामबहादुर थापा बादलले विप्लव नेतृत्वको नेकपाका प्रवक्ता खड्गबहादुर विश्वकर्मालाई प्रहरीले पक्राउ गरेको विषयमा आज चितवन विमानस्थलमा पत्रकारहरुलाई भन्दै थिए –‘प्रकाण्ड वारेन्ट जारी भएका व्यक्ति हुन्, गैरकानूनी काम र ध्वंसात्मक गतिविधिमा संलग्न थिए ।’ गृहमन्त्री बादलसँग पत्रकारले सोधे – प्रकाण्ड अपराधी हुन् ?’ बादलले भने –‘ जसले कानूनको उलंघन गर्छ त्यसलाई […]

खोई युवा मैत्री सरकारको अनूभुति ?

कमल कटुवाल कमल गाउँपालिका—६ झापा । झापा १८ साउन । हरेक देशमा राष्ट्र सञ्चालन गर्ने देखि लिएर हरेक कार्य सञ्चालन गर्न युवाको आवश्यक पर्दछ । युवा एक यस्तो परिचालन हो जसले सम्पूर्ण राज्यको जिम्मेवारी बोकेको हुन्छ । युवा बिना राष्ट्र सञ्चालन गर्न कठिन हुन्छ । युवा भनेको देशको शक्ति हो तर हाम्रो देश नेपालमा भने […]

ल्याटिन अमेरिकाको निःशब्दता

-गाब्रियल गार्सिया मार्खेज ________________________________________ ल्याटिन अमेरिका, जसको परिचय सङ्कटबारे मार्खेजले बोलेका छन्। स्टकहोल्ममा 1982 मा नोबल पुरस्कार थाप्दै गर्दा पनि ल्याटिन अमेरिकालाई हेर्ने युरोपीय दृष्टिदोषबारे मार्खेजले बोलेका थिए, यसैलाई कवि लेखनाथ छेत्रीले अनुवाद गरेका हुन्। ________________________________________ म्यागलेनलाई आफ्नो पहिलो विश्व यात्रामा साथ दिने फ्लोरेन्टिनी जाहजचालक एन्टोनियो पिगाफेटाले दक्षिण अमेरिका महादेशबाट छिरेर जाँदा यहाँको आफ्नो अनुभव […]

कम्प्युटर अपरेटरको औचित्य

नेपालका सरकारी अड्डामा कम्प्टर अपरेटर पदको आवश्यकता महसुस गरि लोकसेवा आयोगले जुन वेला यसको दरबन्दि अनुरुप विज्ञापन खुलाउने र यसको कोर्ष तयार पर्यो त्यो नै गलत थियो र छ पनि । साहेद जुन वेला यो पदको अवधारण आयो सो बखत यसको कोर्ष के राख्ने, कस्तो कस्तो कोर्ष राख्दा एउटा सबल र दक्ष कम्प्युटर अपरेटरलाई खडा […]

सञ्चार माध्यमको विकास र पत्रकारिता

-शिव चौलागाईं पत्रकारितालाई समाजको ऐना भन्ने गरिन्छ । समाजको ऐना यस अर्थमा की समाजको वास्तविक रुप जे हो त्यसलाई देखाउँनु । समाजका रुप अहिले साँच्चै पत्रकारितामा देखिन्छ त भन्ने आम प्रश्न पनि उब्जिएको छ । पत्रकारितालाई चौथो अंगका रुपमा स्वीकार गरिएको पनि यही कारण हो की व्यवस्थापिका, कार्यपालिका र न्यायपालिकाका कार्य ठीक भए भएनन् भनेर […]

बिहे नगरी बा बन्न चाहिँ पाउने कि नपाउने ?

–विमल नेपाल कुनै पनि नारीले बिहे नगरी आमा बन्न पाउने गरी कानुन बनेसँगै समाजमा अनेकथरी बहस सुरु भएको छ । विश्वका विभिन्न देशहरुमा प्रचलनमा आइसकेको यो कानुन नेपालका लागि बन्दा बहसको विषय बन्नु अस्वभाविक भने होइन । किनकि, पितृसत्ताले गाँजेको देशमा महिलालाई विवाहबिना नै आमा बन्ने कानुनी अधिकार दिनु ठूलो कुरा हो । ‘आफ्नो शरीरमा […]

विधान परिमार्जन काँग्रेस करेक्सनको मुलढोका

–केशब खड्का प्रजातन्त्र र लोकतन्त्रको निरविकल्पका रुपमा रहेको एक मात्र दल नेपाली काँग्रेस हो । नेपालमा राजनीतिक रुपमा रहेका अनेक मुद्धामा आफुलाई अग्रभागमै राखेको काँग्रेसले जन्मदेखि नै लोकतन्त्रका मुलभुत सिद्धान्तको ओकालत गरि नै राख्यो । जनताको खोसिएका अधिकारका लागि कहिले राणा, कहिले पञ्चायत, कहिले राजासँग पौठेजोरी खेलि नै राख्यो र यी मुद्धामा आफु अग्रभागमा मात्र […]

सन्दर्भ ‘हराएका बालबालिकाकाे अन्तर्राष्ट्रिय दिवस’ : शैली फेरेर बेचबिखन

-गिरिजा अधिकारी गत फेब्रुअरीकाे तेस्राे साता सिरियाकाे गुटाक्षेत्रमा भएकाे रासायनिक हमलामा सयाैँ बालबालिकाकाे ज्यान गयाे । जाे बाँचेका थिए, ति हरेकका शरीरमा बर्बरतापूर्ण युद्धकाे निशाना थिए । स्तब्ध सारा विश्व त्यसवेला झन् स्तब्ध भयाे जतिवेला अाफन्त गुमाएकी एउटी बालिका एउटा पाेकाे बाेकेर मरूभूमिमा अनिश्चित यात्रा गरिरहेकाे तस्बिर सार्वजनिक भयाे । अाज नेपालसहित विश्वभर ‘हराएका बालबालिकाहरूकाे […]

दुई पार्टी एकीकरणपछिको उमङ्ग

-सञ्जय मित्र धेरैको अनुमानलाई अप्रत्याशितरुपमा पराजित गर्दै नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी एकीकृत माक्र्सवादी र लेनिनवादी तथा नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी माओवादी केन्द्रबीच एकीकरण भएको छ । देशका दुई ठूला कम्युनिष्ट पार्टीहरु औपचारिकरुपमै एक भएका छन् । दुवै पार्टी मिलेर एक भएको घोषणा हुनुअघिसम्म धेरैलाई शंका नै थियो । पहिलेदेखि माओवादी नेता प्रचण्डको अप्रत्याशितरुपमा काम गर्ने प्रवृत्ति पार्टी […]

नेपाली मान्छीको फुत्ति छाईना

–जनकमान डंगोल पञ्चेती शासनको बेलामा स्व. राजा महेन्द्र तथा बिरेन्द्रको अनुरोधमा मित्र राष्ट्र चीन सरकारले नेपालमा निकै नै उधोग धन्दाको विकास गरिदिएका थिए । २०३२–३३ साल तिर हेटौँडा औद्योगिक क्षेत्र भित्र पूर्ण सरकारी उद्योग ‘हेटौँडा कपडा उद्योग’ भन्ने नाम बाट कपडा उधेगको जगको सिलान्यास भयो । त्यत्रो विशाल उधेग बनाउन हज्जाराँ हज्जार नेपाली देखि चिनियाँ […]

जनप्रतिनिधि र कर्मचारी : दुबै समन्वयकारी हुनुपर्छ

विभिन्न सामाजिक अभियानको कामको शिलशिलामा होस् अथवा रिर्पोटिङ्को शिलशिलामा मकवानपुरका विभिन्न क्षेत्रमा पुग्ने अवसर पाइएको छ । देशमा बीस वर्षपछि जन प्रतिनिधि स्थानीय तहमा छन्, लाग्छ अब गाउँगाउँमा प्रगति सफलताका कथा सुरु भए । तर हामी जे जस्तो सोचिरहेका छौं, त्यस्तो परिवर्तन भने तत्काल देख्न पाइँने कुरा पनि होइन । समयक्रम अनुसार विकास, अवसरहरु प्राप्त […]

बिदेसिनेहरुको ‘मास्टर डिग्री’ भाँडा माझ्न कै लागि हो त ?

-जनकमान डंगोल २०४६ सालको राजनैतिक परिवर्तन पस्चात हाम्रो देस नेपालमा पनि बिदेस जाने लर्को द्रुतगतिमा लागेको देखिन्छ । अध्ययनको लागी भन्दै यसरि बिदेस जानेहरुमा के युवा के युवती के अर्धबैंस सबै उमेरका छन । नेपालमा भएको उच्च शिक्षाको डिग्री हासिल गरे पश्चात प्राय सबैको सोचाई हुन्छ बिदेस कसरि लाग्ने । पश्चिम तिर घर भएर हाल […]

शिक्षा सुधारमा नीतिगत व्यवस्था र जनशक्ति व्यवस्थापनको सवाल

–रमेशप्रसाद लामिछाने शिक्षामा सुधार नचहाने कोहि छैन । सरकार, राजनीतिक दलहरु, राष्ट्रसेवक तथा नागरिक समाज सबै शिक्षाको स्तरीयता, गुणस्तरीय शिक्षा, सीपमूलक शिक्षा र वैज्ञानिक शिक्षा भन्दै चर्को स्वरमा चर्चा गरिरहेको दशकौं वर्ष बितेको छ । शैक्षिक सुधारको आवाज पञ्चायती काल, बहुदलीय व्यवस्था हुँदै आजको गणतन्त्रमा आइपुग्दा पनि उही माग, उस्तै कुरामा तात्विक भेद पाइन्न । […]